İşe iade hakkı her işçide yok; iki eşik var. Eşikleri geçen işçi için Kanun sıkı süreler koyuyor ve ispat yükünü işverene veriyor.
İki eşik. Madde 18’e göre otuz veya daha fazla işçi çalıştıran işyerlerinde en az altı aylık kıdemi olan işçinin belirsiz süreli sözleşmesini fesheden işveren, geçerli bir sebebe dayanmak zorunda. Yer altı işlerinde çalışan işçilerde kıdem şartı aranmıyor. İşçi sayısı hesabında, işverenin aynı işkolunda birden fazla işyeri varsa bu işyerlerindeki toplam işçi sayısı esas alınıyor.
Geçerli sebep sayılmayanlar. Madde 18 bunları tek tek sayıyor: sendika üyeliği veya sendikal faaliyetlere katılmak, işyeri sendika temsilciliği yapmak, mevzuattan veya sözleşmeden doğan hakları takip için işveren aleyhine idari veya adli makamlara başvurmak, ırk, renk, cinsiyet, medeni hal, aile yükümlülükleri, hamilelik, doğum, din ve siyasi görüş gibi nedenler.
Usul. Madde 19, işverenin fesih bildirimini yazılı yapmasını ve sebebi açık ve kesin belirtmesini zorunlu tutuyor. Aynı madde, işçinin davranışı veya verimiyle ilgili nedenlerle fesihte savunma alınmasını şart koşuyor.
Süreler. Madde 20’ye göre işçi, fesih bildiriminin tebliği tarihinden itibaren bir ay içinde işe iade talebiyle arabulucuya başvurmak zorunda. Anlaşma sağlanamazsa, son tutanağın düzenlendiği tarihten itibaren iki hafta içinde iş mahkemesinde dava açılabiliyor. Feshin geçerli sebebe dayandığını ispat yükümlülüğü işverene ait.
Karar çıkarsa. Madde 21, feshin geçersizliğine karar verildiğinde işverenin işçiyi bir ay içinde işe başlatmak zorunda olduğunu söylüyor. Başlatmazsa, işçiye en az dört ve en çok sekiz aylık ücreti tutarında tazminat ödüyor. Kararın kesinleşmesine kadar çalıştırılmadığı süre için işçiye en çok dört aya kadar doğmuş ücret ve diğer hakları ödeniyor.
On iş günü kuralı. İşçi, kesinleşen kararın tebliğinden itibaren on iş günü içinde işe başlamak için işverene başvurmak zorunda. Başvurmazsa fesih geçerli sayılıyor. Maddenin son fıkrası, birinci, ikinci ve üçüncü fıkra hükümlerinin sözleşmelerle hiçbir suretle değiştirilemeyeceğini yazıyor.
